İki Kişinin Bildiği Sır Değildir: Kriptografi

İki kişinin bildiği sır değildir. Tamam hiç birimiz bir Robert Langdon değiliz ama şifreleri kurcalamak, hemen herkesin hoşuna gider. Ne de olsa merak! Tarih boyunca özellikle yazının icadından beri insanoğlu bir üçüncü kişiden hatta ve hatta bir, ikinci kişiden bilgileri saklamak için özel şifreleme yöntemleri kullanmıştır. İşte bizim merak noktamız da tam olarak burada başlıyor; kriptografi…

Sümerliler, Mısırlılar, Hititler, Akkad İmparatorluğu, Rönesans dönemi Avrupası ya da 12. Yüzyıl Amerikası, orta doğu bin yıllardır.. Hemen her coğrafya ve tarihte, özellikle de günümüzde kriptografi yani şifreleme sıkça kullanılmaktadır. Gizli mesajlaşma veya bilgiyi saklama yöntemi.

Her yazı formunda çeşitli ve önceden belirlenmiş kurallara uygun olarak mesajlaşma da diyebiliriz. Örneğin amacının ne olduğunu bilmeyen biri için yazı içerisinde :) ifadesi bile bir anlam teşkil etmez. Ama siz ve biz anlamını biliyoruz. Kendisine içselleşmiş bir kriptografi örneği diyebiliriz.

Rönesans dönemi tablolarından, M.Ö. 1900 lere kadar uzanan Mısır hiyeroglifleri kadar birçok alanda insanoğlunun gizemli yönünü temsil eder. 12. yy And dağları yerlileri kağıt, deri, kumaş ya da duvara, taşa yazılandan çok farklı bir yazı türüne sahiptiler. Quipu denilen bu tür sadece iplik ve üzerine atılan düğümlerden ibaretti ve başlı başına bir kriptografi örneğiydi. Zamanla bazı düğüm sayıları ve yerlerinin ne anlama geldiği kalıplaşmış olsa da gizemini daima korumuş ve hatta günümüzde okuyabilen kalmamıştır.

Günümüzde kriptografi bilimi özellikle yazılımsal mecralarda oldukça sıklıkla kullanılmaktadır. Bilgisayara belli bir şifreleme yöntemi kodluyoruz ve oldu bitti. Hem artık daha karmaşık ve çözülmesi zor. Eski Mısır’da da hiyerogliflere bağlı kalmadan alışılmışın dışında hiyeroglifler, kodlar ile kriptografi kullanılmıştı. İnsanoğlu her zaman aynı…

Yakın tarihte 2. Dünya Savaşı ve soğuk savaş kriptografinin tavan yaptığı dönemlerdi. Hatta mors alfabesinden şifrelemeler, radyo dalgaları ve telsiz operatörleri. Birçok filmden aşinayızdır bu görüntülere. Akıl Oyunları’nda John Nash’in üstün matematik bilgisiyle kırmaya çalıştığı kripto mesajlarnı hatırlayın. Yoksa gazete küpürlerini mi desek?

Tarih öncesinden beri insanlığın en gizemli taraflarından biridir kriptografi. Birçok bilgi ve sır onlarla taşınmış ve belki de yok olmuştur. Ama siz siz olun meraktan, sorgulamaktan ve araştırmaktan vazgeçmeyin. Bilgi paylaşınca güzeldir!

  • Facebook
  • Twitter
  • Instagram

Online Kültürel Dergi formu ile hayatın içindeki O ŞEY!